मरिच / ऊषण बीजम् - Maricha / Ushana Beejam

Scientific Name: Piper nigrum

Hindi Name: कालामिर्च के बीज - Kalamirch ke Beej

English Name: Black Pepper - Dried Fruit

Category: Plant Parts

Sub-Category: फलम् - Phalam - Fruits

Out of Stock

Brief Description

One among trikatu group of Drugs

चरकसंहिता - सूत्रस्थानम् - २७. अन्नपानविध्यध्यायः

नात्यर्थमुष्णं मरिचमवृष्यं लघु रोचनम् | छेदित्वाच्छोषणत्वाच्च दीपनं कफवातजित्  ||२९८||

सुश्रुतसंहिता - सूत्रस्थानम् - ४६. अन्नपानविध्यध्यायः

स्वादुपाक्यार्द्रमरिचं गुरु श्लेष्मप्रसेकि च | कटूष्णं लघु तच्छुष्कमवृष्यं कफवातजित् ||२२४||

अष्टाङ्गहृदयम् - सूत्रस्थानम् - ६. अन्नस्वरूपविज्ञानीयाध्यायः
 

रसे पाके च कटुकं कफघ्नं मरिचं लघु|

सर्वाङ्गसुन्दरी व्याख्या 

रसे पाके च कटुकं मरिचं कफघ्नं लघु च| कटुरसत्वेन कटुपाकत्वे लब्धे पाकग्रहण्मतिशयार्थम्|

आयुर्वेदरसायनम् व्याख्या

मरिचगुणानाह-रसे पाक इति| यत्तु "रोचनं दीपनं छेदि सुगन्धि कफवातजित्| नात्युष्णं कटुकं तीक्ष्णं मरिचं नातिपित्तलम्||' इति खारणादिना नात्युष्णत्वं वातिपित्तलत्वं चोक्तम्| तदार्द्रावस्थाविषयम्, तस्य स्वादुपाकित्वात्| उक्तं च सुश्रुतेन (सू.अ. ४६/२२४)-"स्वादुपाक्यार्द्रमरिचं गुरु श्लेष्मप्रसेकि च|" इति|

अष्टाङ्गसङ्ग्रहः - सूत्रस्थानम् - १२. द्विविधौषधविज्ञानीयः
रसे पाके च कटुकं कफघ्नं मरिचं लघु||२७||

शशिलेखा व्याख्या (इन्दु कृत)

मरिचं रसपाकयोः कटुकं कफघ्नत्वादियुक्तं च||२७||

अभिधानमञ्जरी - मदनादिगणवर्ग - २४. वत्सकादिवर्ग

मरिचं श्यामं पलितं कृष्णं कटुकासितं च यव (नेष्टम्) |
तीक्ष्णं लघुवल्लिजमूषणं कृमिजित् |
चर्मबन्धनमूषा च चार्मिकं यवनप्रियम् | कोलकं चोलकं वृत्तं कथ्यते धर्मपत्तनम् ||३२५||

कैयदेवनिघण्टु - १. ओषधिवर्ग 

मरिचं मलिनं श्यामं वेल्लीजं तीक्ष्णमूषणम् ||११६२||
यवनेष्टं शिरोदन्तं सुवृजं चर्मबन्धनम् | नात्युष्णं मरिचं चार्द्रं स्वादुपाकमपित्तलम् ||११६३||
कफप्रसेकि कटुकं किञ्चित् तीक्ष्णकरं गुरु | शुष्कं सोष्णं रसे पाके कटुकं लघु दीपनम् ||११६४||
अवृष्यं रोचनं तीक्ष्णं रूक्षं वातकफापहम् | कृमिजित् श्वासशूलघ्नं छेदि शोषनुत् पित्तलम् ||११६५||

 धन्वन्तरिनिघण्टु - २. शतपुष्पादिवर्ग

मरिचं पलितं श्यामं वल्लीजं कृष्णमूषणम् | यवनेष्टं शिरोवृत्तं कोलकं धर्मपत्तनम् ||९३||
मरिचं कटुतिक्तोष्णं पित्तकृच्छ्रश्लेष्मनाशनम् | वायुं निवारयत्येव जन्तुसन्ताननाशनम् ||९४||

 द्रव्यगुणसङ्ग्रह - ४. लवणादिवर्ग

मरिचं लघु तीक्ष्णोष्णं रूक्षं रोचनदीपनम् ||१४||
रसे पाके च कटुकं कफघ्नं पित्तकोपनम् | स्वादुपाक्यार्द्रमरिचं गुरु श्लेष्मप्रकोपि च ||१५||

द्रव्यगुणसङ्ग्रहटीका व्याख्या (श्रीशिवदाससेन कृत)

मरिचगुणानाह– मरिचमित्यादि| मरिचमिति शुष्कमरिचमित्यर्थः||
श्लेष्मप्रकोपीति श्लेष्मणोऽन्यतश्च तस्य प्रकोपणं कटुतीक्ष्णोष्णत्वात् करोतीति चक्रः| ये तु चयमपि श्लेष्मणो वदन्ति तदनुभवविरुद्धम्| डल्हणस्तु श्लेष्मप्रसेकि चेति पठति|

 निघण्टुशेष - ३. लताकाण्ड

मरिचे मलिनं कृष्णं वेल्लजं धार्मपत्तनम् ||३०३||
यवनेष्टं शिरोवृत्तमूषणं कोलकं च तत् |३०४|

निघण्टुशेषटीका व्याख्या (श्रीवल्लभगणि कृत)

म्रियते जिह्वा अनेन मरिचम्, मृ-त्रपिभ्यामिचः [हैमोणादिसू. ११७] इतीचः, तत्र| मलिनं वर्णेन| कृष्णं वर्णेन; कर्षति तैक्ष्ण्याद्वा घृ-वी-ह्वा- [हैमोणादिसू. १८३] इति किद् णः| वेल्ले-वेल्लातटे जायते वेल्लजम्| विल्लाख्यः शाखी इत्येके| धर्मपत्तने भवं धार्मपत्तनम्, “भवे” [सिद्ध. ६.३.१२३] इत्यण्||३०३||

यवनानामिष्टं-प्रियं यवनेष्टम्| यवनप्रियमपि| शिरसि वृत्तं-वृत्ताकारं शिरोवृत्तम्| ऊषति-रुजति ऊषणम्| कोलति-संस्त्यायति कोलकम्| आह च–
मरिचं मलिनं श्यामं वेल्लजं कृष्णमूषणम्|
यवनेष्टं शिरोवृत्तं कोलकं धार्मपत्तनम्|| [धन्व. वर्ग २ श्लो. ८८] इति|

एतस्य लोके मिरी इति प्रसिद्धिः|

 भावप्रकाश-पूर्वखण्ड-मिश्रप्रकरण - २. हरीतक्यादिवर्ग

मरिचं वेल्लजं कृष्णमूषणं धर्मपत्तनम् | मरिचं कटुकं तीक्ष्णं दीपनं कफवातजित् |
उष्णं पित्तकरं रूक्षं श्वासशूलकृमीन्हरेत् ||५५||
तदार्द्रं मधुरं पाके नात्युष्णं कटुकं गुरु | किञ्चित्तीक्ष्णगुणं श्लेष्मप्रसेकि स्यादपित्तलम् ||५६||

 मदनपालनिघण्टु - २. शुण्ठ्यादिवर्ग

मरिचं वल्लिजं तीक्ष्णं मलिनं श्यामभूषणम् |

मरिचं कटुकं तीक्ष्णं दीपनं कफवातनुत् | उष्णं पित्तकरं रूक्षं श्वासशूलकृमीञ्जयेत् ||१०||
तदार्द्रं मधुरं पाके नात्युष्णं कटुकं गुरु |किञ्चित्तीक्ष्णगुणं श्लेष्मप्रसेकि स्यादपित्तलम् ||११||

 राजवल्लभनिघण्टु - ३. माध्याह्निकपरिच्छेद

शुष्कं रुच्याग्निदं रूक्षं कदुष्णं लघु शुक्रनुत् ||४४४||

 राजनिघण्टु - ६. पिप्पल्यादिवर्ग

मरिचं पलितं श्यामं कोलं वल्लीजमूषणम् | यवनेष्टं वृत्तफलं शाकाङ्गं धर्मपत्तनम् ||३०||
कटुकं च शिरोवृत्तं वीरं कफविरोधि च | रूक्षं सर्वहितं कृष्णं सप्तभूख्यं निरूपितम् ||३१||
मरिचं कटु तिक्तोष्णं लघु श्लेष्मविनाशनम् | समीरकृमिहृद्रोगहरं च रुचिकारकम् ||३२||

 राजवल्लभनिघण्टु - ३. माध्याह्निकपरिच्छेद

शुष्कं रुच्याग्निदं रूक्षं कदुष्णं लघु शुक्रनुत् ||४४४||

 लघुनिघण्टु
मरिचं मलिनं श्यामं कोलकं धर्मपत्तनम् ||३०||
वल्लीजं कृष्णमूषणं शिरोवृत्तं च मुद्गलम् | पित्तप्रकोपी तीक्ष्णं च रूक्षरोचनदीपनम् ||३१||
रसे पाके च कटुकं कफघ्नं मरिचं लघु |३२|

शोढलनिघण्टु - गुणसङ्ग्रह (द्वितीय भाग) - २. शतपुष्पादिवर्ग

मरिचार्द्रे स्वादुपाकं गुरु श्लेष्मप्रसेकि च ||३०८||
तत् शुष्कं लघु तीक्ष्णोष्णं सूक्ष्मं दीपनपित्तकृत् | कटुपाकरसं रुच्यमवृष्यं कफजित्परम् ||३०९||
तत् श्वेतं नाति रूक्षं च नात्युष्णं वीर्यतो भवेत् | परं तेभ्यश्च गुणवच्चक्षुष्यं तद्विशेषतः ||३१०||

Piperine
Piperatine
Piperidine
N-isobutyl-cicosa-trans-2-trans-4-dienamide
Sl.No Raw Material Variant Ratio Quantity Required for 1000g Unit
modal-content
Rasaकटु - Katu - Pungent
Gunaउष्णं गुणम् - Ushna Gunam - Drug action which imparts heat
लघु गुणम् - Laghu Gunam - Drug property which induces lightness to body
तीक्ष्णम् - Tikshnam - Drug action which irritates body by its Pungent quality
खर गुणम् - Khara Gunam - Drug action which imparts roughness
द्रव गुणम् - Dravagunam - Drug action which imparts liquid state
सर गुण - Saraguna - Drug action which imparts movement
सूक्ष्म गुणम् - Sukshma Gunam - Drug property by virtue of which molecules of drug can eneter into minutetst spaces of body
विशद गुणम् - Vishada Gunam - Drug action which cleanses the body
प्रमाथि - Pramathi - Drug action which expels atheroma or tissue debris from the blood circulatory networks
VeeryaUshna veerya
VipakaKatu
Prabhavaप्रमाथि - Pramathi - Drug action which expels or cleanses accumulation of disease causing substances from the circulatory networks of the body (Blood , Lymphatic). Ex: Atheroma , parasites
Anupanamरोगोपशमन अनुपानम् - Anupana according to the diseases.
Sl.No. Disease Factor Name of the combination Form of the combination Reference Combination products Procedure
1 रस अज्ञानम् ( Rasa ajnanam, ageusia, dysgeusia - Facial /Trigeminal nerve palsy) किराततिक्तादि कल्कम् (Kiratatiktadi Kalkam) फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.२४/५५
2 कुष्ठम् - Kushtha चन्दनादि तैलम् - 4 - Chandanadi Tailam - 4 फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.उ.३०/२२-२४
3 नाडीव्रण - Nadivruna - Diseases with sinus. Sinus is a blind track leading from the surface down to the tissues. There may be a cavity in the tissue which is connected to the surface through a sinus. The sinus is lined by granulation tissue which may be चन्दनादि तैलम् - 4 - Chandanadi Tailam - 4 फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.उ.३०/२२-२४
4 अपची - Apachi - Diseases with long standing, nodules over the Body which inflame, open and secrete and new crop of nodules appear चन्दनादि तैलम् - 4 - Chandanadi Tailam - 4 फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.उ.३०/२२-२४
5 दुष्ट व्रणम् (Dushta Vrunam, Non healing ulcers with pus, vitiated blood, bad odor, discharge) चन्दनादि तैलम् - 4 - Chandanadi Tailam - 4 फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.उ.३०/२२-२४
6 दुस्तर ग्रहणी रोगम् (Dustara Grahani Rogam) दाडिमाद्यं तैलम् -1 (Dadimadya Tailam -1) फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । संग्र.
7 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal दाडिमाद्यं तैलम् -1 (Dadimadya Tailam -1) फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । संग्र.
8 प्रमेहः - Prameha - Disease spectrum with increased urgency, frequency and quantity and altered quality of urine दाडिमाद्यं तैलम् -1 (Dadimadya Tailam -1) फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । संग्र.
9 विचर्चिका (Vicharchika, Skin disease characte पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
10 औदुम्बर कुष्ठम् - Oudumbara Kushtham - Disease spectrum characterized by skin lesions with red color, discolored hairs, pain, itching,- lepromatous Leprosy पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
11 कापाल कुष्ठम् - Kapala Kushtham - Skin disease spectrum with blackish red coloured, dry, Painful, thin lesions पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
12 पुण्डरीक कुष्ठम् (Pundarika kushtha, Skin disease spectrum with red bordered papules and plaques) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
13 अलसक कुष्ठ (Alasaka kushtha, Skin disease with itchy, reddish, papular knots all aver the body) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
14 दद्रु - Dadru - Skin Disease spectrum with elevated, reddish , pruritic papules arranged in circular manner. पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
15 शतारु(Shataru, Skin disease with reddish discoloration, burning and painful ulcerations - Dry eczema) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
16 विस्फोटम् - Visphota, Disease spectrum with vesiculobullous formation, fever, burning sensation- Bullous Pemphigus, Herpes Zoster, Genital Herpes, Chicken pox, Dermatitis herpetiformis, Epidermolysis bullosa, Hand, foot and mouth disease) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
17 किटिभ (Kitibha, skin diseases with black disc पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
18 कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
19 विसर्पम् - Visarpam - Disease spectrum which spreads fast internally and externally, in the form of boils, tumors, infection and inflammation including Cancers, sepsis, Gangrene, infections पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
20 श्वित्रम्/किलास/श्वेत कुष्ठ (shvitram/kilasa/shveta kushtha , Disease spectrum with whitish discoloration of skin - Vitiligo, dermal leukodermatosis ) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
21 श्लीपदम् - Shleepada - Disease spectrum with Progressive edema of the lower limb starting from groin to foot, fever and finally resulting in deformity with hard edema. पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
22 वातरक्त (Vatarakta) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
23 भगन्धर (Bhagandara, Anal fistula or diseases पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
24 अन्धता (Andhata, Blindness, anopia) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
25 नाडीव्रण - Nadivruna - Diseases with sinus. Sinus is a blind track leading from the surface down to the tissues. There may be a cavity in the tissue which is connected to the surface through a sinus. The sinus is lined by granulation tissue which may be पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
26 व्रण (Vruna, Ulcer) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
27 शिरोरोगम् - Shirorogam - Disease spectrum with headaches पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
28 प्रदरम् / असृग्दरम् - Pradaram / Asrugdaram - Disease spectrum with excess vaginal bleeding , menorrhagia, metrorrhagia पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
29 स्थावर विष (Sthavara visha, plant based poisons, organic poisons and inorganic poisons) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
30 जडता / जाड्यम् - Jadata / Jadyam - Spectrum of diseases with Apathy, Lethargy, Mental retardation पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
31 सुष्लिष्ट सन्धि (Sushlishta samdhi - Well organized articulations of Joints) पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
32 विष्लिष्ट सन्धिता / सन्धि विष्लेशः - Vishlishta sandhita / Sandhi Vishlesha - Disease spectrum in which joints are disfigured or deformed and separated or Loss of joint functions or movemnts पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
33 रसायनम् - Rasayana - Drug action which prevents old age and prolongs life with proper nourishment to the body पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
34 कान्तिकारकम् / तेजस्करम् - Kantikarakam / Tejaskaram - Drug action which enhances Lusture and Glow पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
35 उदर कर्षणम् - Udara karshanam - Lipolysis of abdominal fat पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
36 सर्पविष क्षमताकरम्- Sarpavisha Kshamatakaram - Drug action which induces immunity towards snake venom पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
37 Vaccine to snake venom पञ्चनिम्ब रसायनम् / पञ्चनिम्ब चूर्णम् - Panchanimba Rasayanam / Panchanimba churnam फलम् - Phalam - Fruits भा.प्र.म.५४/५४-६३
38 विष (Visha) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
39 कार्यसिद्धि (Karyasiddhi, Success of work) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
40 युद्ध जयम् (Yuddha Jayam - War winning) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
41 वाणिज्यक लाभम् (Vanijyaka Labham - Commercial Profits)) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
42 सर्प व्यापनम् ( Sarpa vyapanam, snake infestation/Anti snake drug) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
43 दृष्टि निवारण यन्त्रम् (Evil eye door hanger ) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
44 अग्नि भय (Agnibhaya, Fear of fire accident) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
45 चोर भयम् (Chorabhayam, Fear of Theft) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
46 अम्बु भयम्/जल भयम् (Ambu/Jala Bhayam, Fear of Drowning) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
47 सर्पविष क्षमताकरम्- Sarpavisha Kshamatakaram - Drug action which induces immunity towards snake venom सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
48 विवाद निवारणम् (Vivada Nivaranam- Dispute Resolving)) सर्षपाद्या गुटिका (Sarshapadya Gulika ) फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । गुटिका. ४
49 बुद्धिहानि / संज्ञा मोहः - Buddhihani / Samjna moha - Impairment or loss of intellect, discrimination, or decision making ability सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
50 बुद्धिमान्द्यता - Buddhimandyata - Mental retardation / Intellectual disability सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
51 बुद्धि वर्धनम् - Buddhi vardhanam - Pharmacological action which improves the sense of judgement and analysis सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
52 मेध्य रसायनम् - Medhya Rasayanam - Intellect promoting सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
53 धैर्यकृत् / धृतिकृत् - Dhairyakrut / Dhrutikrut - Courage booster / Pharmacological action which increases tolerance and mental stability सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
54 स्मृतिकरम् - Smrutikaram - Memory enhancer सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
55 कविता शक्तिः - Kavita Shakti - Skill to write treatise or books or literature सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
56 धन्यम् (Dhanyam, accumulation of money) सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
57 धन दारिद्र्य (dhana daridrya ) (poverty) सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
58 मनोदोषम् - Manodosham - Spectrum of mental diseases / Psychiatric diseases सारस्वत चूर्णम् (Saraswata Churnam) फलम् - Phalam - Fruits भा. प्र. । म. ख. २ उन्मादा. ; व. से. । उन्मादा. ; ग. नि. चूर्णा. ३ ; वृ. यो. त. तं. ८८ ; यो. चि म. । अ.२)
59 उन्मादम् - Unmadam - Disease spectrum with altered mental health of a person ब्रार्ह्म्यादि चूर्णम् (Brahmyadi churnam) फलम् - Phalam - Fruits सु. चि. २८ / ६
60 लूता विष (Luta visha, Spider poison), Spider bites) त्रिफलादि विरेचन घृतम् - Triphaladi Virechana Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits अ. सं. उत्तर. ४४ / २९ लूता विष
61 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
62 ज्वरघ्नम् - Jvaraghnam - Antipyretic / Febrifuge त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
63 अरुचि / अरसज्ञता / अरोचकम् - Aruchi / Arasajnata / Arochakam - Hypogeusia / Loss of taste / Anorexia त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
64 प्लीह रोगम् / प्लीहोदरम् / प्लीह वृद्धिः - Pliha Rogam / Pleehodaram / Pleeha Vruddhi - Disease spectrum with enlarged spleen त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
65 शिरोरोगम् - Shirorogam - Disease spectrum with headaches त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
66 हृत्शूलम् - Hrutshulam - Disease spectrum with cardiac pain त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
67 पार्श्व शूल / पार्श्वावमर्द - Parshva shula / Parshvavamarda - Pain around the ribcage and flanks त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
68 कामला - Kamala - Disease spectrum with yellowish discolouration ok skin, sclera, nails, yellowish to red urine and feces, altered Sensorium, burning sensations, altered digestion, weakness, emaciation, lethargy, tastelessness त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
69 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
70 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
71 अष्ठीला (Ashthila ) त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
72 उरक्षतम् - Urakshatam - Disease spectrums which cause lung damage and Progressive cachexia त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
73 धातुक्षयम् - Dhatukshayam - Spectrum of diseases associated with Cachexia or loss of muscle mass त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
74 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
75 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts त्र्यूषणाद्य घृतम् - 1 - Tryushanadya Ghrutam - 1 फलम् - Phalam - Fruits रंग. नि.। घृता. यो. र., च.सं. । चि. अ. २२)
76 पीनस /अपीनस - Pinasa/Apinasa मण्डूकपर्ण्यादि कषायम् (Mandukaparnyadi Kashayam) फलम् - Phalam - Fruits वैद्य मनोरमा १६/६९
77 उन्मादम् - Unmadam - Disease spectrum with altered mental health of a person ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
78 अपस्मार (Apasmara, seizure diseases with alte ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
79 वन्ध्या - Vandhya - Female Infertility ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
80 वाक् प्रवर्तनम् (Vak Pravartanam - Induces Speech capacity) ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
81 स्वर्य (Svarya, Voice melody enhancer) ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
82 स्मृतिकरम् - Smrutikaram - Memory enhancer ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
83 मेध्य रसायनम् - Medhya Rasayanam - Intellect promoting ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
84 धन्यम् (Dhanyam, accumulation of money) ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
85 कुष्ठम् - Kushtha ब्राह्मी घृतम् - 7 - Brahmi Ghrutam - 7 फलम् - Phalam - Fruits ग. नि. । घृता.; अ. ह । उ. अ. ६, अ.सं.उ.९/१७
86 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System ब्राह्मी द्राक्षादि कषायम् - Brahmi Drakshadi Kashayam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् /कषाय प्रकरणम्
87 दाहः - Daha - Burning parasthesia ब्राह्मी द्राक्षादि कषायम् - Brahmi Drakshadi Kashayam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् /कषाय प्रकरणम्
88 शूल (Shula) ब्राह्मी द्राक्षादि कषायम् - Brahmi Drakshadi Kashayam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् /कषाय प्रकरणम्
89 ज्वरोत्तर दौर्बल्य ( weakness after fever) ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
90 प्रलापक ( Pralapaka, fever with ) ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
91 मन्थरक ज्वर (Mantharaka fever) ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
92 ज्वरघ्नम् - Jvaraghnam - Antipyretic / Febrifuge ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
93 मस्तिष्क दौर्बल्य ( Mastishka dourbalya, Nerv ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
94 हृदय दौर्बल्य (Hrudaya dourbalya, cardiac hyp ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
95 सूतिका ज्वर (Sutika jvara, Puerperal fever)ue ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
96 सन्निपात ज्वरम् (Sannipata jvara, Disease spectrum with High grade fever, chills and sweat cycles, myalgia, inflammation of the eyes with discharge, otalgia, tinnitus, sore throat, altered sensorium, decreased cognition, cough, dyspnea, vertigo, discolore ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
97 वातकफज ज्वर (Vata kaphaja jvara) ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
98 पाचन / आमपाचनम् - Pachanam / Amapachanam) ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
99 नवज्वर (Fever of new onset) ब्राह्मी वटी (Brahmi vati) फलम् - Phalam - Fruits भै.र/ज्वर
100 पीनस /अपीनस - Pinasa/Apinasa मनशिलादि चूर्णम् - Manashiladi Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.चि 26/149-152
101 पूति नस्य( Putinasya, Nasal diseases with bad मनशिलादि चूर्णम् - Manashiladi Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.चि 26/149-152
102 नासाकण्डू - Nasa Kandu - Nasal Itching मनशिलादि चूर्णम् - Manashiladi Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.चि 26/149-152
103 घ्राणास्राव (Ghranasrava, diseases with nasal मनशिलादि चूर्णम् - Manashiladi Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.चि 26/149-152
104 उष्णाभिप्रायी ज्वरम् / शीतज्वरम् - Ushnabhiprayi Jvaram / Sheeta Jvaram - Fever with cold intolerance and desire to have hot things अगर्वादि तैल - Agarvadi Tailam फलम् - Phalam - Fruits च.चि.3/267
105 मेदज व्य़ाधि (Medaja vyadhi, diseases associat व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
106 आमज व्याधि (Disease associated with Ama) व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
107 आमवातम् - Amavatam - Disease spectrum with inflammatory changes in Connective tissue व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
108 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
109 कफमेदामवातज व्याधि (Kaphamedamavataja vyadhi) व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
110 कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
111 वातकफज व्याधि (Vata kaphaja vyadhi) व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
112 वातमेदज व्याधि (Vatamedaja vyadhi, Diseases a व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
113 कफमेदज व्याधि (Kaphamedaja Vyadhi) व्योषादि गुग्गुलु / दशाङ्ग गुग्गुलु - Vyoshadi / Dashanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.21/50,अ.सं.उ.४९/१५०,भा.प्र.म.३९/३०-३१
114 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
115 कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
116 मेदोरोग (Medoroga, Diseases associated with F वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
117 पीनस /अपीनस - Pinasa/Apinasa वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
118 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
119 ज्वरघ्नम् - Jvaraghnam - Antipyretic / Febrifuge वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
120 शूल (Shula) वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
121 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
122 दीपनम् - Deepanam - Eupeptic / Appetizer / stomachic / Metabolic rate accelerator वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
123 अरुचि / अरसज्ञता / अरोचकम् - Aruchi / Arasajnata / Arochakam - Hypogeusia / Loss of taste / Anorexia वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
124 पाचन / आमपाचनम् - Pachanam / Amapachanam) वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
125 वातकफमेदज व्याधि - Vatakaphamedaja Vyadhi वत्सकादि गणम् - Vatsakadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१६/१८, अ.हृ.सू .१५/३४
126 असाध्य कासम् (Asadhya kasam -Uncontrollable cough ) कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.८ / ५ - ९
127 तमकश्वासम् (Tamaka shwasam) कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.८ / ५ - ९
128 हिक्का - Hikka - Hiccough कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.८ / ५ - ९
129 दारुण / असाध्य श्वासम् - Daruna / Asadhya Shwasam - Uncontrolled Dyspnea कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.८ / ५ - ९
130 असाध्य हिक्का - Asadhya Hikka - Uncontrolled Hiccough कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.८ / ५ - ९
131 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.८ / ५ - ९
132 प्रतिश्यायम् (Pratishyaya, Diseases spectrum with various nasal discharge, nasal obstruction, sneezing, headache, pain and itching in the nose, throat, loss of voice, fever, loss of taste, emaciation - All types of Rhinitis, Sinusitis, Upper respiratory tr पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
133 कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
134 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
135 अरुचि / अरसज्ञता / अरोचकम् - Aruchi / Arasajnata / Arochakam - Hypogeusia / Loss of taste / Anorexia पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
136 दीपनम् - Deepanam - Eupeptic / Appetizer / stomachic / Metabolic rate accelerator पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
137 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
138 शूल (Shula) पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
139 पाचन / आमपाचनम् - Pachanam / Amapachanam) पिप्पल्यादि गणम् - Pippalyadi Ganam फलम् - Phalam - Fruits सु.सं.सू. ३८/२२-२३, अ.सं.सू.१६ /२५
140 कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) कफघ्न / कफ संशमन गणम् - Kaphaghna / Kapha samshamana Ganam फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.सू.१५/७ , अ.हृ.सू.१४/१ , सु.सू.३८/९
141 दीपनम् - Deepanam - Eupeptic / Appetizer / stomachic / Metabolic rate accelerator चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
142 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
143 धातुक्षयम् - Dhatukshayam - Spectrum of diseases associated with Cachexia or loss of muscle mass चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
144 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
145 पीनस /अपीनस - Pinasa/Apinasa चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
146 कफ पीनस - Kapha Pinasa चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
147 क्रिमि रोग (Krimi roga) चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
148 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
149 उदावर्त - Udavarta - Spectrum of diseases where movement of organ is opposite to physiological movement चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
150 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
151 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
152 रसायनम् - Rasayana - Drug action which prevents old age and prolongs life with proper nourishment to the body चित्रक हरीतकी लेहम् - Chitraka Haritaki Leham फलम् - Phalam - Fruits चक्रदत्तम् - प्रतिश्याय
153 प्रमेहः - Prameha - Disease spectrum with increased urgency, frequency and quantity and altered quality of urine अष्टाङ्ग गुग्गुलु - Ashtanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits रसरत्नाकर / वृण
154 दुष्ट व्रणम् (Dushta Vrunam, Non healing ulcers with pus, vitiated blood, bad odor, discharge) अष्टाङ्ग गुग्गुलु - Ashtanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits रसरत्नाकर / वृण
155 अपची - Apachi - Diseases with long standing, nodules over the Body which inflame, open and secrete and new crop of nodules appear अष्टाङ्ग गुग्गुलु - Ashtanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits रसरत्नाकर / वृण
156 कुष्ठम् - Kushtha अष्टाङ्ग गुग्गुलु - Ashtanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits रसरत्नाकर / वृण
157 नाडीव्रण - Nadivruna - Diseases with sinus. Sinus is a blind track leading from the surface down to the tissues. There may be a cavity in the tissue which is connected to the surface through a sinus. The sinus is lined by granulation tissue which may be अष्टाङ्ग गुग्गुलु - Ashtanga Guggulu फलम् - Phalam - Fruits रसरत्नाकर / वृण
158 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
159 प्रतिश्यायम् (Pratishyaya, Diseases spectrum with various nasal discharge, nasal obstruction, sneezing, headache, pain and itching in the nose, throat, loss of voice, fever, loss of taste, emaciation - All types of Rhinitis, Sinusitis, Upper respiratory tr दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
160 अरुचि / अरसज्ञता / अरोचकम् - Aruchi / Arasajnata / Arochakam - Hypogeusia / Loss of taste / Anorexia दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
161 गलग्रह - Galagrah - Disease spectrum with difficulty to carry out normal functions of larynx and pharynx like respiration, swallowing दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
162 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
163 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
164 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
165 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम्
166 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
167 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
168 मेध्य रसायनम् - Medhya Rasayanam - Intellect promoting कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
169 स्मृतिकरम् - Smrutikaram - Memory enhancer कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
170 स्वर्य (Svarya, Voice melody enhancer) कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
171 बलकारक / बल्य / सामर्थ्यदायकम् - Balakaraka / Balya / Samarthyadayakam - Ergogenic , strength enhancer, Tonic कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
172 हृद्यम् - Hrudyam - Cardiotonic Action - Cardiotonic are drugs used to increase the efficiency and improve the contraction of the heart muscle, which leads to improved blood flow to all tissues of the body. कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
173 वृष्य/वाजीकरण (Vrushya/Vajikarana, Aphrodisiac) कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
174 वर्णकारकम् / वर्ण्यम् - Varna karaka / Varnya - Drug action which enhances color and glow of Skin कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
175 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
176 ज्वरघ्नम् - Jvaraghnam - Antipyretic / Febrifuge कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
177 बृंहणम् (Brumhana, Medicines which increases the size of the body) कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
178 मनोदोषम् - Manodosham - Spectrum of mental diseases / Psychiatric diseases कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
179 रक्तपित्तम् (Raktapittam, Disease spectrum with uncontrolled bleeding from the body- Bleeding diathesis) कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
180 छर्दि - Chardi - Disease spectrum with vomiting कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
181 तृष्णा / पिपासा / तृषा / तर्षणम् - Trishna / Pipasa / Trusha / Tarshana - Disease spectrum with excessive Thirst - Polydipsia कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
182 बाल रसायनम् - Balarasayanam - Pharmacological action which prolongs healthy lifespan of children कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
183 वात शोष/ गात्र शोषम् / शोषम् - Vatashosha / Gatrashosha / Shosha - Disease spectrum with Atrophy of any organ or part of the body कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
184 तमः - Tama - Diseases with Fainting - Blackouts -Syncope कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
185 उरक्षतम् - Urakshatam - Disease spectrums which cause lung damage and Progressive cachexia कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
186 धातुक्षयम् - Dhatukshayam - Spectrum of diseases associated with Cachexia or loss of muscle mass कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
187 बलक्षयम् (Balakshaya ) कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
188 दौर्बल्यम् - Dourbalyam - Tiredness / weakness / Fatigue कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
189 वृद्धाप्य औषधम् (Vruddhapya Oushadham - Geriatric Medicine) कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
190 बुद्धिमान्द्यता - Buddhimandyata - Mental retardation / Intellectual disability कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
191 उरः सन्धानकरम् - Ura Sandhanakaram - Pharmaceutical action which cures lung diseases which cause cavities or injuries in the Lungs कूष्माण्ड रसायनम् - 1 - Kushmanda Rasayanam - 1 फलम् - Phalam - Fruits शा.सं.म.अवलेह, भै. र, र. रा. सुं; रसे. सा.सं,  वै. र,  र. पि, अ.र,  भा. प्र,  र. र,  धन्व, व. से, च. द; वृ. माः, अ.हृ.चि.३/११४ - ११८
192 वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
193 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
194 प्रमेहः - Prameha - Disease spectrum with increased urgency, frequency and quantity and altered quality of urine दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
195 उदर रोगम् - Udara Rogam - Diseases with abdominal Distention due to Various Causes दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
196 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
197 प्लीह रोगम् / प्लीहोदरम् / प्लीह वृद्धिः - Pliha Rogam / Pleehodaram / Pleeha Vruddhi - Disease spectrum with enlarged spleen दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
198 शुक्रदोषम् - Shukradosham - Disease spectrum which affects quality and quantity of semen दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
199 सर्वाङ्ग शोथ/ शोफ - Sarvanga shotha - Anasarca, Edema दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
200 आमवातम् - Amavatam - Disease spectrum with inflammatory changes in Connective tissue दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
201 अरुचि / अरसज्ञता / अरोचकम् - Aruchi / Arasajnata / Arochakam - Hypogeusia / Loss of taste / Anorexia दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
202 पाण्डुरोगम् - Pandurogam - Disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusions and blood production दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
203 ज्वरघ्नम् - Jvaraghnam - Antipyretic / Febrifuge दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
204 गरविष - Garavisham - Slow poisoning दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
205 अम्लपित्तम् (Amlapitta, Disease spectrum with indigestion, weakness, nausea, pain at the chest, drooling, sour bitter belching, abdominal distension, Burning sensation in chest - throat, aneroxia, - GERD, Achalasia, hiatus hernia, Barretts esophagus, cance दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
206 मूत्रदोषम् - Mutra dosham - Spectrum of Disease with altered urine production, urine quality, urine flow and urine volume. दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
207 रक्तपित्तम् (Raktapittam, Disease spectrum with uncontrolled bleeding from the body- Bleeding diathesis) दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
208 कार्श्यम् - Karshyam - Emaciation दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
209 विवर्णता / वैवर्ण्यम् - Vivarnata / Vaivarnaym - Disease spectrum with altered skin colour दशमूल हरीतकी / कंस हरीतकी अवलेहम् - Dashamula Haritaki / Kamsa Haritaki Avaleham फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ.चि.१७ / श्वयथु चिकित्सा / १४-१६, च.चि.१२ / शोथ चिकित्सा / ५० - ५२
210 कुष्ठम् - Kushtha हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
211 दद्रु - Dadru - Skin Disease spectrum with elevated, reddish , pruritic papules arranged in circular manner. हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
212 कान्तिकारकम् / तेजस्करम् - Kantikarakam / Tejaskaram - Drug action which enhances Lusture and Glow हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
213 कण्डू - Kandu - Itching / Pruritus हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
214 कोठ - Kotha - Wheals, Temporary allergic skin lesions हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
215 विस्फोटम् - Visphota, Disease spectrum with vesiculobullous formation, fever, burning sensation- Bullous Pemphigus, Herpes Zoster, Genital Herpes, Chicken pox, Dermatitis herpetiformis, Epidermolysis bullosa, Hand, foot and mouth disease) हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
216 शीतपित्तम् - Shitapittam - Diseases spectrum with urticarial rashes, itching, burning, edema, vomiting - Urticaria, Hypersensitivity reactions हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
217 उदर्दम् - Udardam - Skin lesions which are elevated, Pain full , pruritic, reddish. These skin lesions relapses mostly in winter and associated with vomiting, fever, burning sensations. हरिद्रा खण्डम् - 1 - Haridra Khandam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. । शीतपित्ता.; धन्व. | शीतपित्त
218 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
219 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
220 सर्वाङ्ग शोथ/ शोफ - Sarvanga shotha - Anasarca, Edema सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
221 शोथम् (Shotham , Inflammatory Edema) सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
222 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
223 भगन्धर (Bhagandara, Anal fistula or diseases सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
224 हृत्शूलम् - Hrutshulam - Disease spectrum with cardiac pain सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
225 पार्श्व शूल / पार्श्वावमर्द - Parshva shula / Parshvavamarda - Pain around the ribcage and flanks सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
226 कुक्षि शूलम् (Kukshi Shulam, Disease spectrums with colic abdominal pain- Renal/biliary colic, abdominal angina, abdominal infections) सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
227 वस्ति शूलम् - Vastishulam - Disease spectrum with pain in urinary System सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
228 गुद वेदना /गुद रुक् (Guda vedana/Guda ruk, Diseases spectrum with pain in anus - Anal fissure, Piles, Ulcers, Anal Fistula, Crohns disease, IBD, Ulcerative colitis) सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
229 अश्मरि - Ashmari - Diseases with Nephrolithiasis / Renal Calculi सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
230 मूत्रकृच्छ्र - Mutra kruchra - Disease spectrum of dysuria, oliguria सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
231 अन्त्रवृद्धि (Antravruddhi, Disease spectrum with intestinal hernias) सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
232 क्रिमि रोग (Krimi roga) सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
233 चिरज्वर (chirajvara, Disease spectrum with longstanding fever - Chronic infections - Tuberculosis/ Fistula in Ano/Sinusitis, Chronic inflammatory diseases- Rhematoid Arthritis/ Chron's disease/Sarcoidosis/SLE/other Autoimmune disorders, Neoplastic - Lymp सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
234 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
235 मनोदोषम् - Manodosham - Spectrum of mental diseases / Psychiatric diseases सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
236 उन्मादम् - Unmadam - Disease spectrum with altered mental health of a person सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
237 आनाहः / विष्टंम्भ - Anaha - Disease spectrum of Abdominal distention associated with stoppage of excretion of Urine, Feces and flatus सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
238 कुष्ठम् - Kushtha सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
239 उदर रोगम् - Udara Rogam - Diseases with abdominal Distention due to Various Causes सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
240 नाडीव्रण - Nadivruna - Diseases with sinus. Sinus is a blind track leading from the surface down to the tissues. There may be a cavity in the tissue which is connected to the surface through a sinus. The sinus is lined by granulation tissue which may be सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
241 दुष्ट व्रणम् (Dushta Vrunam, Non healing ulcers with pus, vitiated blood, bad odor, discharge) सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
242 प्रमेहः - Prameha - Disease spectrum with increased urgency, frequency and quantity and altered quality of urine सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
243 प्रमेह पिडक - Prameha Pidaka, Disease spectrum with diabetic ulcers, carbuncles, abscess सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
244 श्लीपदम् - Shleepada - Disease spectrum with Progressive edema of the lower limb starting from groin to foot, fever and finally resulting in deformity with hard edema. सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
245 सकल रोगहरम् / सर्व रोगहरम् - Sakala Rogaharam / Sarva Rogaharam - Drug that can be prescribed for every disease सप्तविंशतिक गुग्गुलु - 1 - Saptavimshatika Guggulu - 1 फलम् - Phalam - Fruits भै. र. ; वृ. नि. र. ; यो. र. । भगन्दरा. , वृ. नि. र. ; यो. र. 1 व्रण. ; व. से. | अग्नि दग्ध व्रणा. ; वृ. यो. त. । त. ११२
246 पित्तज कास (Pittaja kasa ) मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ. चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
247 हृद्रोग (Hrudroga, Diseases of heart) मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam फलम् - Phalam - Fruits अ.हृ. चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
248 आनाहः / विष्टंम्भ - Anaha - Disease spectrum of Abdominal distention associated with stoppage of excretion of Urine, Feces and flatus मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam फलम् - Phalam - Fruits च.सं. चिकित्सास्थानम् - ५. गुल्मचिकित्सितम्
249 शूल (Shula) मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam फलम् - Phalam - Fruits च.सं. चिकित्सास्थानम् - ५. गुल्मचिकित्सितम्
250 कुक्षि शूलम् (Kukshi Shulam, Disease spectrums with colic abdominal pain- Renal/biliary colic, abdominal angina, abdominal infections) मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam फलम् - Phalam - Fruits च.सं. चिकित्सास्थानम् - ५. गुल्मचिकित्सितम्
251 कफज कुष्ठम् - Kaphaja Kushtham पटोलखदिरादि कषायम् - Patolakhadiradi Kashayam फलम् - Phalam - Fruits सहस्रयोगम् / कषाय प्रकरणम्
252 दारुण/कृछ्रसाध्य आमवात (Daruna/ Kashtasadhya Amavata) त्रिफलादि लोहम् - Triphaladi Loham फलम् - Phalam - Fruits भै.र.। आमवात
253 पाण्डुरोगम् - Pandurogam - Disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusions and blood production त्रिफलादि लोहम् - Triphaladi Loham फलम् - Phalam - Fruits भै.र.। आमवात
254 हलीमकम् - Halimaka - Disease spectrum with yellowish, dark yellowish, greenish discoloration of skin, with loss of stamina and Energy, emaciation, altered cognition, reduced hunger, fever, malice, burning sensation, thirst, vertigo - Advanced liver diseas त्रिफलादि लोहम् - Triphaladi Loham फलम् - Phalam - Fruits भै.र.। आमवात
255 परिणाम शूलम् - Parinama shulam - Disease spectrum with pain abdomen during the digestion of the food त्रिफलादि लोहम् - Triphaladi Loham फलम् - Phalam - Fruits भै.र.। आमवात
256 विषम ज्वर - Vishama jvara - Disease spectrum with remittent fever त्रिफलादि लोहम् - Triphaladi Loham फलम् - Phalam - Fruits भै.र.। आमवात
257 सर्वाङ्ग शोथ/ शोफ - Sarvanga shotha - Anasarca, Edema त्रिफलादि लोहम् - Triphaladi Loham फलम् - Phalam - Fruits भै.र.। आमवात
258 बुद्धि वर्धनम् - Buddhi vardhanam - Pharmacological action which improves the sense of judgement and analysis मतिकर चूर्णम् - Matikara Churnam फलम् - Phalam - Fruits गरुड पुराणम् / उत्तर खण्डम्
259 बुद्धिहानि / संज्ञा मोहः - Buddhihani / Samjna moha - Impairment or loss of intellect, discrimination, or decision making ability मतिकर चूर्णम् - Matikara Churnam फलम् - Phalam - Fruits गरुड पुराणम् / उत्तर खण्डम्
260 बुद्धिमान्द्यता - Buddhimandyata - Mental retardation / Intellectual disability मतिकर चूर्णम् - Matikara Churnam फलम् - Phalam - Fruits गरुड पुराणम् / उत्तर खण्डम्
261 बुद्धि मेधा स्मृतिप्रदम् - Buddhi Medha Smrutipradam - Pharmacological action which improves the sense of judgement and analysis, power of comprehension and memory मतिकर चूर्णम् - Matikara Churnam फलम् - Phalam - Fruits गरुड पुराणम् / उत्तर खण्डम्
262 धन्यम् (Dhanyam, accumulation of money) मतिकर चूर्णम् - Matikara Churnam फलम् - Phalam - Fruits गरुड पुराणम् / उत्तर खण्डम्
263 रुच्यम् / रुचिकारक / रुचिवर्धनम् - Ruchyam / Ruchikarakam / Ruchivardhanam दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
264 दीपनम् - Deepanam - Eupeptic / Appetizer / stomachic / Metabolic rate accelerator दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
265 स्वर्य (Svarya, Voice melody enhancer) दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
266 स्वर कार्कश्यम् / वैस्वर्यम् - Svara karkashyam / Vaisvaryam - Hoarseness of voice दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
267 पीनस /अपीनस - Pinasa/Apinasa दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
268 कफ पीनस - Kapha Pinasa दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
269 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
270 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
271 श्वासकासघ्नम् - Shvasakasaghnam - Antiasthmatic / Antitussive दाडिमाद्य चूर्णम् - 1 - Dadimadya Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
272 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing गुडक्षारादि चूर्णम् - Gudaksharadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
273 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough गुडक्षारादि चूर्णम् - Gudaksharadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
274 श्वासकासघ्नम् - Shvasakasaghnam - Antiasthmatic / Antitussive गुडक्षारादि चूर्णम् - Gudaksharadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
275 वातज कास (Vataja Kasa) कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
276 पित्तज कास (Pittaja kasa ) कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
277 कफज कासम् - Kaphaja Kasam कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
278 क्षयज कास (Kshayaja Kasa) कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
279 क्षतज कास (Kshataja Kasa - कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
280 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
281 वातकफज कास - Vata kaphaja kasa, Spectrum of diseases with symptoms of vata and kaphaja kasa कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
282 कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
283 हिक्का - Hikka - Hiccough कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
284 श्वासकासघ्नम् - Shvasakasaghnam - Antiasthmatic / Antitussive कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
285 शिशॊः सद्यः कासहर (Shisho sadya Kasa hara - Emergency medicine for Neonatal cough) कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः
286 रुच्यम् / रुचिकारक / रुचिवर्धनम् - Ruchyam / Ruchikarakam / Ruchivardhanam षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
287 दीपनम् - Deepanam - Eupeptic / Appetizer / stomachic / Metabolic rate accelerator षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
288 बलकारक / बल्य / सामर्थ्यदायकम् - Balakaraka / Balya / Samarthyadayakam - Ergogenic , strength enhancer, Tonic षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
289 पार्श्व शूल / पार्श्वावमर्द - Parshva shula / Parshvavamarda - Pain around the ribcage and flanks षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
290 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
291 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
292 उरक्षतम् - Urakshatam - Disease spectrums which cause lung damage and Progressive cachexia षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
293 क्षयज कास (Kshayaja Kasa) षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
294 क्षतज कास (Kshataja Kasa - षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
295 क्षतक्षीणः - Kshtaksheena - Disease spectrum with cachexia resulting due to diseases of Lungs or external injury to Body षाडव चूर्णम् - 1 / सैन्धवादि चूर्णम् - Shadava Churnam - 1 / Saindhavadi Churnam फलम् - Phalam - Fruits अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिकित्सास्थानम् - ५. क्षतक्षयजकासचिकित्सितम् चरकसंहिता चिकित
296 हृद्यम् - Hrudyam - Cardiotonic Action - Cardiotonic are drugs used to increase the efficiency and improve the contraction of the heart muscle, which leads to improved blood flow to all tissues of the body. यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
297 रुच्यम् / रुचिकारक / रुचिवर्धनम् - Ruchyam / Ruchikarakam / Ruchivardhanam यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
298 हृत्शूलम् - Hrutshulam - Disease spectrum with cardiac pain यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
299 प्लीह रोगम् / प्लीहोदरम् / प्लीह वृद्धिः - Pliha Rogam / Pleehodaram / Pleeha Vruddhi - Disease spectrum with enlarged spleen यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
300 पार्श्व शूल / पार्श्वावमर्द - Parshva shula / Parshvavamarda - Pain around the ribcage and flanks यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
301 विबन्ध / मलावष्टम्भ / विष्टम्भम् / मलसङ्गम् - Vibandha / Malavastambha / Vishtambha / Malasangam - Disease spectrum with blockage to natural bodily excretions यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
302 आनाहः / विष्टंम्भ - Anaha - Disease spectrum of Abdominal distention associated with stoppage of excretion of Urine, Feces and flatus यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
303 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
304 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
305 ग्रहणी रोगम् - Grahani rogam - Disease spectrum with altered digestion, absorption and excretion यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
306 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
307 हृद्रोग (Hrudroga, Diseases of heart) यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
308 ग्राही - Grahi - Drug action which increases appetite, aids in digestion and dries or desiccates dosha,dhatu and mala यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
309 जिह्वा शोधनम् - Jihvashodhanam - Pharmaceutical action which cleanses coatings of tongue यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
310 प्लीह शूलम् - Pleeha shulam - Pain in left upper quadrant of abdomen यवानीषाडव चूर्णम् - Yavani Shadava Churnam फलम् - Phalam - Fruits च.सं.चिकित्सास्थानम् - ८. राजयक्ष्मचिकित्सितम्, अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ५. राजयक्ष्मादिचिकित्सिताध्यायः
311 पाण्डुरोगम् - Pandurogam - Disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusions and blood production नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
312 हृद्रोग (Hrudroga, Diseases of heart) नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
313 कुष्ठम् - Kushtha नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
314 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
315 कामला - Kamala - Disease spectrum with yellowish discolouration ok skin, sclera, nails, yellowish to red urine and feces, altered Sensorium, burning sensations, altered digestion, weakness, emaciation, lethargy, tastelessness नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
316 सर्वाङ्ग शोथ/ शोफ - Sarvanga shotha - Anasarca, Edema नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
317 अजीर्णम् / अविपाकम् - Ajeernam / Avipakam - Disease spectrum with Indigestion नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
318 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
319 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
320 प्रमेहः - Prameha - Disease spectrum with increased urgency, frequency and quantity and altered quality of urine नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
321 स्थौल्यम् - Sthoulyam - Obesity - BMI 30.0 to 40 नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
322 उदर रोगम् - Udara Rogam - Diseases with abdominal Distention due to Various Causes नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
323 प्लीह रोगम् / प्लीहोदरम् / प्लीह वृद्धिः - Pliha Rogam / Pleehodaram / Pleeha Vruddhi - Disease spectrum with enlarged spleen नवायस लोहम् - Navayasa Loham फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता, चिकित्सास्थानम् - १६. पाण्डुरोगचिकित्सितम्, सुश्रुतसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १२. प्रमेहपिडकाचिकित्सितम्, अष्टाङ्गसङ्ग्रहः चिक
324 स्मृतिकरम् - Smrutikaram - Memory enhancer अष्टमङ्गल घृतम् (Ashtamangala Ghrutam) फलम् - Phalam - Fruits भै. र, यो. त,भा.प्र.म.७१/३७-३८
325 बुद्धि वर्धनम् - Buddhi vardhanam - Pharmacological action which improves the sense of judgement and analysis अष्टमङ्गल घृतम् (Ashtamangala Ghrutam) फलम् - Phalam - Fruits भै. र, यो. त,भा.प्र.म.७१/३७-३८
326 बालग्रह (Balagraha) अष्टमङ्गल घृतम् (Ashtamangala Ghrutam) फलम् - Phalam - Fruits भै. र, यो. त,भा.प्र.म.७१/३७-३८
327 बाल मेध्य रसायनम् - Bala medhya Rasayanam - Drug action which promotes intellect and cognition in child अष्टमङ्गल घृतम् (Ashtamangala Ghrutam) फलम् - Phalam - Fruits भै. र, यो. त,भा.प्र.म.७१/३७-३८
328 बाल रसायनम् - Balarasayanam - Pharmacological action which prolongs healthy lifespan of children वयस्थादि चूर्णम् (Vayasthadi Churnam) फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.उ.१/५४
329 बाल आरोग्यवर्धनम् - Bala Arogyavardhanam - Pharmaceutical action which improves overall health of child वयस्थादि चूर्णम् (Vayasthadi Churnam) फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.उ.१/५४
330 बाल पलितम् (Bala palitam - Disease spectrum with premature hair graying) वयस्थादि चूर्णम् (Vayasthadi Churnam) फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.उ.१/५४
331 बालामयम् / बालरोगम् - Balamayam / Balarogam - Diseases of children वयस्थादि चूर्णम् (Vayasthadi Churnam) फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.उ.१/५४
332 बाल बलवर्धन (Bala balavardhana) वयस्थादि चूर्णम् (Vayasthadi Churnam) फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.उ.१/५४
333 बाल मेध्य रसायनम् - Bala medhya Rasayanam - Drug action which promotes intellect and cognition in child वयस्थादि चूर्णम् (Vayasthadi Churnam) फलम् - Phalam - Fruits अ.सं.उ.१/५४
334 अपस्मार (Apasmara, seizure diseases with alte महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
335 अपस्मारहरम् - Apasmaraharam - Anti epileptic महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
336 उन्मादम् - Unmadam - Disease spectrum with altered mental health of a person महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
337 उन्मादहरम् - Unmadaharam - Drugs which cure psychiatric disease spectrum महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
338 सर्वाङ्ग शोथ/ शोफ - Sarvanga shotha - Anasarca, Edema महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
339 उदर रोगम् - Udara Rogam - Diseases with abdominal Distention due to Various Causes महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
340 गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
341 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
342 पाण्डुरोगम् - Pandurogam - Disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusions and blood production महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
343 पाण्डुरोगहरम् - Pandurogaharam - Drug action which cures disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusion महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
344 कामला - Kamala - Disease spectrum with yellowish discolouration ok skin, sclera, nails, yellowish to red urine and feces, altered Sensorium, burning sensations, altered digestion, weakness, emaciation, lethargy, tastelessness महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
345 कामलाहरम् - Kamalaharam - Drug property which cures Jaundice महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
346 हलीमकम् - Halimaka - Disease spectrum with yellowish, dark yellowish, greenish discoloration of skin, with loss of stamina and Energy, emaciation, altered cognition, reduced hunger, fever, malice, burning sensation, thirst, vertigo - Advanced liver diseas महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
347 धन दारिद्र्य (dhana daridrya ) (poverty) महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
348 भूतग्रहम् / भूतोन्मादम् / आधिज उन्मादम् / आगन्तुज उन्मादम् - Bhutagraham / Bhutonmadam / Adhija Unmadam / Agantuja Unmadam - Altered mental health or altered personality enforced due to supernatural spirits महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
349 चातुर्थिक ज्वरम् - Chaturthika jvaram - Disease spectrum associated with Quartan fever. महत् पञ्चगव्य घृतम् / महा पञ्चगव्य घृतम् - Mahat Panchagavya Ghrutam / Maha Panchagavya Ghrutam फलम् - Phalam - Fruits चरकसंहिता,चिकित्सास्थानम् - १०. अपस्मारचिकित्सितम् / अष्टाङ्गसङ्ग्रहः,उत्तरस्थानम् - १०. अपस्मारप्रतिषेधः अष्टाङ्गहृदयम्, उत्तरस्थानम् - ७. अपस्मारप्रतिषेधाध्यायः
350 प्रदरम् / असृग्दरम् - Pradaram / Asrugdaram - Disease spectrum with excess vaginal bleeding , menorrhagia, metrorrhagia पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
351 रक्तातिसारम् (Raktatisaram - Dysentery) पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
352 प्रवाहिका - Pravahika - Disease spectrum with mucus predominant bloody diarrhea - Ameobiasis, inflammatory bowel disease, Crohns disease and ulcerative colitis , Colon cancer पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
353 आगन्तुज बालरोगम् - Agantuja balarogam - Pediatric diseases due to infestation of external energies पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
354 दोषज बालरोगम् - Doshaja Balarogam - Pediatric diseases due to disequilibrium of internal bodily energies पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
355 योनिरोगम् (Yonirogam) पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
356 आर्तव दोषम् / रजो दोषम् - Artava Dosham / Rajo Dosha - Diseases of menstruation and ovulation पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
357 श्वेत प्रदरम् - Shveta Pradaram - Leucorrhea - Disease spectrum with Whitish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
358 नील प्रदरम् - Neela Pradaram - Disease spectrum with bluish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
359 पीत प्रदरम् - Pita Pradaram - Disease spectrum with yellowish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
360 श्याव प्रदरम् - Shyava Pradaram - Disease spectrum with Greyish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
361 अरुण प्रदरम् - Aruna Pradaram - Disease spectrum with reddishblack discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 1 - Pushyanuga Churnam - 1 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली - स्त्रीरोगाधिकारम् / गदा निग्रहम् - चूर्णाधिकारम् / रस रत्नाकरम्  / वृंन्द माधवम्  - प्रदराधिकारम् चक्रदत्तम् - असृग्दरम् / वङ्गसेनम् / योग रत्नाकरम् /  बृहत्  निघण्टु  रत्नाकरम् - स्त्री रोगाधिकारम्
362 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
363 स्रावी अर्शस् (Sravi arshas) पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
364 रक्तार्शस् - Raktarshas - Bleeding piles पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
365 रक्तातिसारम् (Raktatisaram - Dysentery) पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
366 प्रवाहिका - Pravahika - Disease spectrum with mucus predominant bloody diarrhea - Ameobiasis, inflammatory bowel disease, Crohns disease and ulcerative colitis , Colon cancer पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
367 दोषज बालरोगम् - Doshaja Balarogam - Pediatric diseases due to disequilibrium of internal bodily energies पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
368 आगन्तुज बालरोगम् - Agantuja balarogam - Pediatric diseases due to infestation of external energies पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
369 योनिरोगम् (Yonirogam) पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
370 आर्तव दोषम् / रजो दोषम् - Artava Dosham / Rajo Dosha - Diseases of menstruation and ovulation पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
371 पीत प्रदरम् - Pita Pradaram - Disease spectrum with yellowish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
372 नील प्रदरम् - Neela Pradaram - Disease spectrum with bluish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
373 श्याव प्रदरम् - Shyava Pradaram - Disease spectrum with Greyish discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
374 अरुण प्रदरम् - Aruna Pradaram - Disease spectrum with reddishblack discharge per vagina पुष्यानुग चूर्णम् - 2 - Pushyanuga Churnam - 2 फलम् - Phalam - Fruits चरक संहिता - चिकित्सास्थानम् - अध्याय ३० - योनिरोग चिकित्साध्यायम्
375 पाण्डुरोगम् - Pandurogam - Disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusions and blood production पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
376 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
377 उदर रोगम् - Udara Rogam - Diseases with abdominal Distention due to Various Causes पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
378 आनाहः / विष्टंम्भ - Anaha - Disease spectrum of Abdominal distention associated with stoppage of excretion of Urine, Feces and flatus पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
379 शूल (Shula) पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
380 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
381 क्रिमि रोग (Krimi roga) पुनर्नवा मण्डूरम् - 2 - Punarnava Manduram - 2 फलम् - Phalam - Fruits भैषज्य रत्नावली /  वृन्द माधवम् / गदा निग्रहम् / निघण्टु  रत्नाकरम् /  चक्रदत्तम् / वृन्द माधवम् / रस रत्नाकरम् - पाण्डुरोग Bhaiṣajya Ratnāvalī /  Vṛnda Mādhavam / Gadā Nigraham / Nighaṇṭu Ratnākaram / Cakradattam / Vṛnda Mādhavam / Rasa Ratnākaram - Pāṇḍuroga
382 पाण्डुरोगम् - Pandurogam - Disease spectrum with altered blood circulation and tissue perfusions and blood production पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
383 कामला - Kamala - Disease spectrum with yellowish discolouration ok skin, sclera, nails, yellowish to red urine and feces, altered Sensorium, burning sensations, altered digestion, weakness, emaciation, lethargy, tastelessness पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
384 हलीमकम् - Halimaka - Disease spectrum with yellowish, dark yellowish, greenish discoloration of skin, with loss of stamina and Energy, emaciation, altered cognition, reduced hunger, fever, malice, burning sensation, thirst, vertigo - Advanced liver diseas पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
385 श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
386 कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
387 क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
388 ज्वरघ्नम् - Jvaraghnam - Antipyretic / Febrifuge पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
389 शोथम् (Shotham , Inflammatory Edema) पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
390 सर्वाङ्ग शोथ/ शोफ - Sarvanga shotha - Anasarca, Edema पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
391 उदर रोगम् - Udara Rogam - Diseases with abdominal Distention due to Various Causes पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
392 शूल (Shula) पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
393 प्लीह रोगम् / प्लीहोदरम् / प्लीह वृद्धिः - Pliha Rogam / Pleehodaram / Pleeha Vruddhi - Disease spectrum with enlarged spleen पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
394 आध्मानम् - Adhmanam - Disease spectrum with painful abdominal bloating पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
395 अर्शस् - Arshas - Diseases with swellings and tumours at anal canal पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
396 ग्रहणी रोगम् - Grahani rogam - Disease spectrum with altered digestion, absorption and excretion पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
397 क्रिमि रोग (Krimi roga) पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
398 वातरक्तम् - Vataraktam - Spectrum of Autoimmune diseases involving connective, Vascular and musculoskeletal tissues. पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
399 कुष्ठम् - Kushtha पुनर्नवादि मण्डूरम् - 1 - Punarnavadi Manduram - 1 फलम् - Phalam - Fruits बृहन्निघण्टु रत्नाकरम् / भावप्रकाशम् / रसराजसुन्दरम् - पाण्डुरोगाधिकारम् - Bṛhannighaṇṭu ratnākaram / Bhāvaprakāśam / Rasarājasundaram - Pāṇḍurogādhikāram
Disease Factors
Serial Number Title Result
1 A Review on Therapeutic Potential of Piper nigrum L. (Black Pepper): The King of Spices Medicinal plants are very popular in different traditional systems of medicines due to their diverse pharmacological potentials and lesser side effects in biological systems. Piper nigrum L. (Family Piperaceae) is a well known spice considered as ‘‘The King of spices’’ among various spices. It contains a pungent alkaloid ‘‘piperine’’ which is known to possess many pharmacological actions. Piperine increases bioavailability of many drugs and nutrients by inhibiting various metabolising enzymes. Piper nigrum L and its active constituent ‘’Piperine’’exhibits diverse pharmacological activities like antihypertensive, antiplatelet, antioxidant, antitumor, anti-asthmatics, analgesic, anti-inflammatory, anti-diarrheal, antispasmodic, antidepressants, immunomodulatory, anticonvulsant, anti-thyroids, antibacterial, antifungal, hepato-protective, insecticidal and larvicidal activities etc. The current review article is aimed to provide an updated literature review on recent advancement of pharmacognosy, chemistry and pharmacological activities of Piper nigrum L
2 Analgesic and anti-inflammatory activities of Piper nigrum L. Piperine at a dose of 5 mg/kg and ethanol extract at a dose of 15 mg/kg after 120 min and hexane extract at a dose of 10 mg/kg after 60 min exhibited significant (P<0.05) analgesic activity by tail immersion method, in comparison to ethanol extract at a dose of 10 mg/kg using analgesy-meter in rats. However, with hotplate method, piperine produced significant (P<0.05) analgesic activity at lower doses (5 and 10 mg/kg) after 120 min. A similar analgesic activity was noted with hexane extract at 15 mg/kg. However, in writhing test, ethanol extract significantly (P<0.05) stopped the number of writhes at a dose of 15 mg/kg, while piperine at a dose of 10 mg/kg completely terminated the writhes in mice. In the evaluation of anti-inflammatory effect using plethysmometer, piperine at doses of 10 and 15 mg/kg started producing anti-inflammatory effect after 30 min, which lasted till 60 min, whereas hexane and ethanol extracts also produced a similar activity at a slightly low dose (10 mg/kg) but lasted for 120 min.
3 The antioxidant and radical scavenging activities of black pepper (Piper nigrum) seeds Water and ethanol crude extracts from black pepper (Piper nigrum) were investigated for their antioxidant and radical scavenging activities in six different assay, namely, total antioxidant activity, reducing power, 1,1-Diphenyl-2-picryl-hydrazyl (DPPH) free radical scavenging, superoxide anion radical scavenging, hydrogen peroxide scavenging, and metal chelating activities. Both water extract (WEBP) and ethanol extract (EEBP) of black pepper exhibited strong total antioxidant activity. The 75 µg/ml concentration of WEBP and EEBP showed 95.5% and 93.3% inhibition on peroxidation of linoleic acid emulsion, respectively. On the other hand, at the same concentration, standard antioxidants such as butylated hydroxyanisole (BHA), butylated hydroxytoluene (BHT) and α-tocopherol exhibited 92.1%, 95.0%, and 70.4% inhibition on peroxidation of linoleic acid emulsion, respectively. Also, total phenolic content in both WEBP and EEBP were determined as gallic acid equivalents. The total phenolics content of water and ethanol extracts were determined by the Folin-Ciocalteu procedure and 54.3 and 42.8 µg gallic acid equivalent of phenols was detected in 1 mg WEBP and EEBP.
4 Antibacterial constituents from the berries of Piper nigrum Piper nigrum finds an extensive application in antibacterial preparations belonging to Ayurvedic system of medicine. A bioguided extraction and fractionation of the petroleum ether extract of the berries of P. nigrum afforded 2E, 4E, 8Z-N-isobutyleicosatrienamide (1), pellitorine (2), trachyone (3), pergumidiene (4) and isopiperolein B (5). Pergumidiene and trachyone are isolated for the first time from P. nigrum. All the isolated compounds were active against Bacillus subtilis, Bacillus sphaericus, and Staphylococcus aureus amongst Gram +ve bacteria, and Klebsiella aerogenes and Chromobacterium violaceum among Gram –ve bacterial strains.
Type Operator Value Unit Frequency Duration Comment
Adult Dosage सूक्ष्म चूर्णम् - Sukshma Churnam - Fine Powder <= 1 g 3 times / day 15 days
Child Dosage सूक्ष्म चूर्णम् - Sukshma Churnam - Fine Powder <= 0.5 g 3 times / day 15 days
1

Basic Information

2

Main Complaints

3

History

4

General Examination

5

Systemic Examination

6

Ayurved


Respiratory System

1. Inspection
2. Palpation
4. Auscultation

Cardiovascular System

1. Inspection
2. Palpation
4. Auscultation

Gastrointestinal System

1. Inspection
4. Auscultation
5. Per rectal and perianal Examination
6. Endoscopic Findings
7. Colonoscopy Findings
8. MRCP Findings

Central Nervous System

1. Higher Mental function
2. Cranial Nerves
3. Motor System
4. Sensory System

Musculoskeletal System

1. Inspection
3. Special Tests

Integumentary System – Skin and Appendages

1. Inspection
2. Palpation
3. Special Tests

The visual system

Inspection of the eyes
Intra ophthalmic Pressure
Visual acuity
Visual Field
Refractive errors
Ophthalmoscopic examination

The ear

Inspection
Palpation
Otoscopic Examination
Hearing Tests
Vestibular Function Tests
Audiogram

The nose

Inspection
Palpation

The Reproductive System

1. Female Reproductive System
Breast
Inspection
Palpation
External genitalia and vagina and Cervix
Inspection
Palpation
Menstrual History
2. Obstetric Examination
3. Male Reproductive System
Inspection
Palpation

Lab Tests

Imaging studies

Biopsy / FNAC and other histopathological studies

Diagnosis

Disease Scores

Complications

Prognosis

Ashtasthana pareeksha – अष्टस्थान परीक्षा

दशविध परीक्षा – Dashvidha pariksha


Treatments

Results

1. Patient Name -
2. Diagnosis -
Parameters Ayurvedic Part Symptoms Signs Complications Lab tests Imaging Studies Disease Scores Prognosis Action
Before Treatment
After 15 Days

Company

Wholesaler of rock sugar, dry fruits & raw herbs in Udupi, Karnataka.

+91 9964584293
anaamayaherbals@gmail.com

Address

Udupi sweets building,
Opposite to mother of sorrows Church,
K M marga, Udupi,
Karnataka 576101

© Anaamaya Herbals 2026

Glowing
Pay